Chương 1: Phần cứng
Phần 1: Những mối hàn đầu tiên
Bắt đầu luôn với chút kinh nghiệm được rút ra từ đau thương.
- Nên đọc kỹ thông tin, tìm datasheet với mỗi linh kiện để đảm bảo có thể phục vụ nhu cầu và tính tương thích với ESP32 cũng như những linh kiện khác.
- ESP32 sẽ có nhiều chân được dùng chung với nhau 3.3V, 5V, GND, I2C, SPI... chần chú ý những chân này để hàm dây cho phù hợp.
- Nếu có thể nên sử dụng pin header trên bo mạch kết hợp với breadboard và các jumper wire để thuận tiện linh hoạt trong quá trình phát triển
- Trên mạch ESP32 có những linh kiện rất nhỏ rất nhạy cảm, nếu quá nhiệt rất dễ bong ra (đã chết một chiếc ESP32-C3-SuperMini vì lý do này T.T) vậy nên hết sức cẩn thận khi hàn.
Phần 2: "Hello World!!!"
Giống như lập trình phần mềm. Lập trình nhúng cũng có những bài "Hello world!!!".
Trong phần này ngoài thực hiện log lên màn hình dòng "Hello world!!!" chúng ta sẽ thêm một chút liên quan đến phần cứng là điều khiển đèn led trên ESP32
Cấu hình Dự án
Để cấu hình chúng ta sử dụng file platformio.ini
[env:esp32-c3-devkitm-1]
platform = espressif32 ; Khai báo nền tảng sử dụng
board = esp32-c3-devkitm-1 ; Khai báo board, thay đổi với những board khác nhau
framework = arduino ; Khai báo framework
lib_deps = ; Khai báo thư viện
SPI ; với "hello world" thì chưa cần đến thư viện nào
SD ; có thể xóa bỏ lib_deps nếu chưa dùng đến
monitor_speed = 115200 ; Khai báo tốc độ giao tiếp Serial Monitor
build_flags = ; Tương tự như Scripting Define Symbols trong Unity
-D ARDUINO_USB_MODE=1 ; cần 2 báo 2 trường tương tự như trong ví dụ
-D ARDUINO_USB_CDC_ON_BOOT=1 ; để có thể xem được log
Các hàm cơ bản
// Một file main.cpp cơ bản khi làm việc với ESP32
#include <Arduino.h> // Khai báo thư viện
// Tương tự như Awake trong Unity.
// Hàm này được gọi 1 lần khi ESP32 khởi động.
// Dùng để khởi tạo, setup...
void setup()
{
}
// Tương tự như hàm Update trong Unity
// Lặp lại mỗi khi các lệnh bên trong loop được thực hiện hết
void loop()
{
}
"Hello World!!!"
#include <Arduino.h>
// Khai báo chân giao tiếp với đèn led
const int LED_PIN = 8;
void setup()
{
// Setup chân led là output
pinMode(LED_PIN, OUTPUT);
// Khởi tạo serial có tốc độ trùng với tốc độ đã khai báo ở platformio.ini
Serial.begin(115200);
// Chờ đến khi serial khởi tạo xong hoặc hết thời gian chờ
unsigned long start = millis();
while (!Serial && millis() - start < 2000)
{
delay(1);
}
// Delay 1s để cửa sổ Serial Monitor kịp bật lên và nhìn thấy log
// Nếu không có thì code vẫn chạy được nhưng của sổ Serial Monitor bật lên sau sẽ không nhìn thấy log
delay(1000);
// Hello world đây rồi =)))
Serial.println("Hello world!!!");
}
void loop()
{
digitalWrite(LED_PIN, LOW); // Bật đèn LED
delay(100); // Chờ 0.1 giây
digitalWrite(LED_PIN, HIGH); // Tắt đèn LED
delay(100); // Chờ 0.1 giây
}
Sau khi code xong thì thực hiện
- Kết nối ESP32 với PC bằng cáp USB
- Upload and Monitor (trong VSCode > tab PlatformIO trên Activity Bar > Upload and Monitor)
Chờ đến khi code được nạp xong. Nhìn cửa sổ terminal và mong chờ kết quả:
- Dòng text "Hello world!!!" được in ra 1 lần
- Trên board ESP32 led xanh nháy liên tục
Hành trình fix bug đầu tiên
Vấn đề
Mặc dù đã nạp code thành công. Đèn nguồn có sáng nhưng tôi không nhận được bất kỳ dòng log nào dù có viết Serial.println("Hello world!!!"); ở setup() hay loop()
Quá trình debug
Kiểm tra chip
Để đảm bảo ESP32 này không chết trong lúc mình hàn. Nên mình đã dùng code điều khiển led để kiểm tra xem nó có còn hoạt động bình thường không.
Rất mừng là nó còn sống. Trước đấy vừa chết một con xong (T.T)
=> Vấn đề có thể do giao tiếp Serial qua USB
Kiểm tra các lỗi cấu hình
Đảm bảo tốc độ monitor_speed = 115200 là trùng nhau trong platformio.ini và main.cpp
Thử delay trước khi khởi tạo Serial.begin(115200);
Nhưng vấn đề vẫn không được giải quyết.
=> Có thể vấn đề do driver
Kiểm tra các môi trường khác
Chuyển sang macOS và sử dụng CLion với PlatformIO => Vẫn không được!!!
Dùng Ardruino IDE để code và nạp code => Code đã chạy và monitor đã hiện log.
=> Vấn đề có thể do cấu hình
Mấu chốt
So sánh 2 cách cấu hình thì trên Ardruino IDE có USB CDC On Boot: "Enabled".
Tương tự thêm build_flags -D ARDUINO_USB_CDC_ON_BOOT=1 vào platformio.ini thì sẽ gặp lỗi biên dịch của Serial. Cần phải thêm cả cờ -D ARDUINO_USB_MODE=1.
Lúc này vấn đề đã được giải quyết.
Giải thích
Mạch ESP32 - C3 SuperMini đang dùng sử dụng Native USB. Nghĩa là con chip sẽ tự mình xử lú giao tiếp USB. Để tính năng này hoạt động đúng thì trình biên dịch cần thực hiện 2 việc:
-D ARDUINO_USB_MODE=1: Chuyển chế độ hoạt động của cổng USB sang chế độ CDC-D ARDUINO_USB_CDC_ON_BOOT=1: Kích hoạt chế độ CDC ngay khi khởi động.
Phần 3: Màn hình
Ok, đầu tiên mình muốn chọn lắp màn hình trước.
Màn hình là phần giúp hiển thị trực quan nhất. Mình có thể thấy được thành quả của mình hiển thị ngay trên màn hình chứ không phải chỉ ở mỗi Serial.print
Màn hình cũng giúp mình kiểm tra được những lỗi phần cứng mà chỉ dùng Serial.print thì không thể tìm ra hết được.
Lắp đặt
Màn hình | ESP32-C3 | Chắc năng | Lý do | Ghi Chú |
VCC | 3.3V hoặc 5V | Cấp nguồn cho màn hình. | Nguồn vào từ USB qua ESP32 có thể đẩy ra thành 2 nguồn 3.3V hoặc 5V. | Với những thiết bị nhẹ điện. Có thể sử dụng nguồn từ ESP32. Chọn nguồn phù hợp với thiết bị |
GND | GND | Nối đất | Tạo một điểm tham chiếu chung cho toàn bộ thiết bị trên hệ thống | Toàn bộ thiết bị đều cần kết nối GND |
SCK | GPIO4 | Clock (SPI) | Màn hình sử dụng giao thức SPI nên cần sử dụng chân clock | Chân clock có thể thay đổi với những board mạch khác nhau. Kiểm tra datasheet để biết thêm chi tiết. |
SDA | GPIO6 | Data out (MOSI) | Màn hình nhận dữ liệu từ cổng ra của ESP32 | MOSI cũng là một chân đặc biệt trên ESP32. Chú ý kiểm tra datasheet |
RES | GPIO1 | Reset | Là chân điều khiển không yêu cầu tốc độ cao. Chọn bất kỳ chân GPIO còn trống thuận tiện cho đi dây | Tránh chọn các chân đặc biệt |
DC | GPIO2 | Data/Command | Tương tự như RES. Có thể chọn chân GPIO thuận tiện | |
BLK | GPIO3 | Điều khiển nền của màn hình | Tương tự như RES và DC. Có thể chọn chân thuận tiện cho việc đi dây |
Kiểm tra
Cài đặt thư viện TFT_eSPI
Arduino and PlatformIO IDE compatible TFT library optimised for the Raspberry Pi Pico (RP2040), STM32, ESP8266 and ESP32 that supports different driver chips
Để thêm thư viện chúng ta có thể thực hiện 1 trong 2 cách sau:
- Truy cập PIO Home → Library → Search TFT_eSPI và cài đặt library TFT_eSPI của Bodmer
- Hoặc thêm
bodmer/TFT_eSPIvào phầnlib_depstrong fileplatformio.ini
Khi đó file platformio.ini sẽ trông như thế này
[env:esp32-c3-devkitm-1]
platform = platformio/espressif32 @ 6.6.0
board = esp32-c3-devkitm-1
framework = arduino
platform_packages =
framework-arduinoespressif32 @ ~3.20014.0
lib_deps =
SPI
bodmer/TFT_eSPI@^2.5.43
monitor_speed = 115200
build_flags =
-D ARDUINO_USB_MODE=1
-D ARDUINO_USB_CDC_ON_BOOT=1
Tiếp theo cần cấu hình thư viện để nó tương thích với đúng phần cứng.
Truy cập .pio → libdeps → esp32-c3-devkitm-1 → TFT_eSPI → User_Setup.h và thực hiện config tương ứng với cấu hình phần cứng.
// Driver của màn hình
#define ST7789_DRIVER
#define ESP32_C3_DMA_ERROR_WORKAROUND
#define TFT_RGB_ORDER TFT_RGB // Nếu màu in ra bị sai Blue và Red thì đổi lại thành TFT_BGR
// Kích thước của màn hình
#define TFT_WIDTH 240
#define TFT_HEIGHT 240
// Các chân kết nối đang được sử dụng
#define TFT_MOSI 6
#define TFT_SCLK 4
#define TFT_CS -1
#define TFT_DC 2
#define TFT_RST 1
#define TFT_BL 3
// Tín hiệu bật/tắt đèn nền
#define TFT_BACKLIGHT_ON HIGH
// Các font sẽ được compile
#define LOAD_GLCD // Font 1 (built-in), required for basic text
#define LOAD_FONT2 // Small 16 px font
#define LOAD_FONT4 // Medium 26 px font
#define LOAD_FONT6
#define LOAD_FONT7
#define LOAD_FONT8
#define LOAD_GFXFF // FreeFonts (optional)
#define SMOOTH_FONT // Anti-aliased fonts (needs FS)
// Tốc độ SPI
#define SPI_FREQUENCY 40000000
#define SPI_READ_FREQUENCY 20000000
Cách này có điểm yếu là sẽ bị reset khi Full Clean hoặc Update/Re-install thư viện. Nhưng trong quá trình test các các setup khác đều gặp lỗi bootloop do config sai. Nên hiện tại vẫn sử dụng cách này để setup.
"Hello World!"
Tiếp theo để test xem màn hình đã được setup đúng và phần cứng còn hoạt động tốt hay không. Chúng ta sẽ thử với đoạn code hiển thị "Hello world!" trên màn hình.
Truy cập src → main.cpp và sử dụng đoạn code dưới đây:
#include <Arduino.h>
#include <TFT_eSPI.h>
// Tạo đối tượng tft từ thư viện
TFT_eSPI tft = TFT_eSPI();
void setup() {
tft.init(); // Khởi tại tft controller
tft.setRotation(0); // Set hướng xoay màn hình // Sử dụng các tham số 0, 1, 2, 3
tft.fillScreen(TFT_BLACK); // Fill toàn bộ màn hình bằng màu đen
tft.setTextColor(TFT_GREEN); // Set màu chữ
tft.setTextSize(2); // Set cỡ chữ
tft.setCursor(0, 0); // Set tọa độ điểm bắt đầu viết chữ
tft.println("Hello World!"); // Hiển thị chữ
}
void loop() {}
Sau đó thực hiện Upload. Quá trình Upload có thể có warning (console màu vàng) nhưng không ảnh hưởng gì.
Sau khi upload xong kiểm tra màn hình nếu hiển thị như hình dưới là đã chạy thành công sẵn sàng cho bước tiếp theo thôi.
Trong trường hợp chưa hiển thị được "Hello World!" trên màn hình hãy kiểm tra cửa sổ terminal trên VSCode:
- Nếu có log chạy liên tục thì rất có thể bạn bị bootloop.
- Nếu không có hãy nhần nút Reset trên ESP32 để ép ESP32 khởi động lại.
Nếu vẫn không được thực hiện check list sau:
- Kiểm tra các chân kết nối đảm bảo không chân nào bị lỏng.
- Kiểm tra lại file
User_Setup.hđảm bảo đã config đúng file, đúng tham số. - Đảm bảo đã khai báo đúng và đủ file
platformio.ini - Thực hiện Clean và Upload lại.
Nếu vẫn không được nữa. Thì nên thử với một cái màn hình khác để đảm bảo phần cứng không bị hỏng.
Phần 4: Thẻ nhớ
Ok tiếp theo là lắp đặt thẻ nhớ.
Trong dự án này thẻ nhớ sẽ là nơi lưu trữ dữ liệu chính như hình gif, audio...
Trước khi bắt đầu thì có một điều cần chú ý
Xử lý conflict phần cứng
Thẻ nhớ sử dụng giao tiếp SPI. Với ESP32 khi sử dụng nhiều thiết bị giao tiếp chung SPI thì cần có chân CS để điều khiển.
Trong trường hợp hiện tại chúng ta có 2 thiết bị giao tiếp SPI là thẻ nhớ và màn hình. Khi cần giao tiếp với thẻ nhớ thì tín hiệu CS trên thẻ nhớ được bật và tắt đối với màn hình.
Thế nhưng trong phần trước. Màn hình chúng ta sử dụng có 7 pin và không có chân CS. Điều này là do chân CS được nhà sản xuất nối trực tiếp với GND. Tín hiệu CS trên màn hình sẽ luôn ở trạng thái bật. Vì vậy chúng ta có 2 hướng giải quyết:
- Kiểu người có tiền: Thay màn mới cho đẹp
- Kiểu người hết tiền chúng ta có những bước sau:
- Xác định chân CS đã bị hàn với GND trên màn hình. Là chân thứ 8 trên dây nối màn hình với PCB
- Rã hàn để thấy được phần kết nối CS với GND
- Ngắt kết nối của chân CS với GND bằng cách cắt qua lớp đồng trên PCB
- Hàn lại dây nối màn hình với PCB
- Hàn chân CS ra một chân mới và kết nối với ESP32.
- Trong phần khai báo thư viện TFT_eSPI phần
#define TFT_CS -1sửa thành#define TFT_CS <pin đã kết nối trên ESP32>
Ok vậy là xong. Đừng làm chết màn hình là được :)))
Lắp đặt
Màn hình | ESP32-C3 | Chắc năng | Ghi chú |
VCC (3.3) | 3.3V hoặc 5V | Cấp nguồn cho màn hình. | Nguồn vào từ USB qua ESP32 có thể đẩy ra thành 2 nguồn 3.3V hoặc 5V. |
GND | GND | Nối đất | Tạo một điểm tham chiếu chung cho toàn bộ thiết bị trên hệ thống |
SCK | GPIO4 | Clock (SPI) | Dùng chung với Màn hình |
MOSI | GPIO6 | Data out | Dùng chung với Màn hình |
MISO | GPIO5 | Data in | Dùng chân chuyên dụng của ESP32 |
CS | GPIO7 | Điều khiển khi giao tiếp SPI | Chọn bất kỳ chân GPIO còn trống thuận tiện cho đi dây |
Kiểm tra
platformio.ini
Trong phần thiết lập này chúng ta cần khai báo thêm thư viện SD trong lib_deps
[env:esp32-c3-devkitm-1]
platform = platformio/espressif32 @ 6.6.0
board = esp32-c3-devkitm-1
framework = arduino
platform_packages =
framework-arduinoespressif32 @ ~3.20014.0
lib_deps =
SD // Khai báo thêm thư viện này
SPI
bodmer/TFT_eSPI@^2.5.43
monitor_speed = 115200
build_flags =
-D ARDUINO_USB_MODE=1
-D ARDUINO_USB_CDC_ON_BOOT=1
Code and Test
#include <Arduino.h>
#include <TFT_eSPI.h>
#include <SD.h> // Thêm khai báo thư viện
// Tạo đối tượng tft từ thư viện // Để hiển thị kết quả test
TFT_eSPI tft = TFT_eSPI();
// Khai báo phần cứng cho SDCard
const int SDCARD_PIN_CS = 7;
const int SDCARD_PIN_SCK = 4;
const int SDCARD_PIN_MISO = 5;
const int SDCARD_PIN_MOSI = 6;
// Khai báo hàm
void initTFT(); // Khởi tạo màn hình
void initSD(); // Khởi tạo SDCard
void listDir(fs::FS &fs, const char * dirname, uint8_t levels); // Hàm hiển thị các tệp trong SD // Dùng để test chưa cần quan tâm nhiều
void setup() {
initTFT();
initSD();
}
int count = 0;
void loop() {}
void initTFT()
{
tft.init();
tft.setRotation(0);
tft.fillScreen(TFT_BLACK);
tft.setTextColor(TFT_GREEN);
tft.setTextSize(1);
tft.setCursor(0, 0);
tft.println("Init TFT success!!!");
}
void initSD()
{
SPI.end();
SPI.begin(SDCARD_PIN_SCK, SDCARD_PIN_MISO, SDCARD_PIN_MOSI, SDCARD_PIN_CS); // Khởi tạo giao tiếp SPI
tft.print("Initializing SD card using CS pin: ");
tft.println(SDCARD_PIN_CS);
if (!SD.begin(SDCARD_PIN_CS, SPI)) {
tft.setTextColor(TFT_RED);
tft.println("SD mount failed (wiring/freq).");
return;
}
tft.setTextColor(TFT_GREEN);
tft.println("SD card initialized.");
uint8_t type = SD.cardType();
if (type == CARD_NONE) {
tft.setTextColor(TFT_RED);
tft.println("No SD card detected.");
return;
}
tft.printf("Type: %s\n", type == CARD_MMC ? "MMC" :
type == CARD_SD ? "SDSC" :
type == CARD_SDHC? "SDHC/SDXC" : "UNKNOWN");
tft.printf("Size: %llu MB\n", SD.cardSize() / (1024ULL * 1024ULL));
tft.println("Filesystem Content:");
listDir(SD, "/", 0);
tft.println("\n--- Test Complete ---");
}
// Hàm liệt kê nội dung thư mục (lấy từ ví dụ của thư viện SD)
void listDir(fs::FS &fs, const char * dirname, uint8_t levels) {
tft.printf("Listing directory: %s\n", dirname);
File root = fs.open(dirname);
if (!root) {
tft.println("Failed to open directory");
return;
}
if (!root.isDirectory()) {
tft.println("Not a directory");
return;
}
File file = root.openNextFile();
while (file) {
if (file.isDirectory()) {
tft.print(" DIR : ");
tft.println(file.name());
if (levels) {
listDir(fs, file.path(), levels - 1);
}
} else {
tft.print(" FILE: ");
tft.print(file.name());
tft.print("\tSIZE: ");
tft.println(file.size());
}
file = root.openNextFile();
}
}
Upload and Monitor
Kết quả hiển thị như hình dưới (hoặc tương tự toàn màu green) là OK
Nếu chỉ hiển thị đến "Initializing SD card using CS pin: " thì cần check thêm terminal để kiểm tra lỗi
- Có thể conflict phần cứng nhắc tới ở trên chưa được xử lý
- Thẻ nhớ chưa được format đúng (ESP32)
- Lỗi thẻ nhớ hoặc module thẻ nhớ